Hans van Scharen Journalist

Grondstoffen

‘Gezegend is het land dat geen olie of andere grondstoffen heeft’. Deze gevleugelde uitspraak van een expert gaat zeker op voor veel economisch zwakke landen in bijvoorbeeld Afrika.
In plaats van het vooruit helpen van de economie en het verhogen van de welvaart van de verarmde bevolking, leidde de ongecontroleerde exploitatie van grondstoffen als olie, gas, uranium, bauxiet, coltan, goud en diamant in veel landen tot gewapende conflicten, burgeroorlogen, corrupte regimes, sociale uitbuiting en milieuvervuiling.

Wanneer experts spreken van ‘deep politics’ of ‘geopolitiek’ gaat het vaak om het ordinaire machtsspel van landen en bedrijven om de controle over de natuurlijke rijkdommen van een gebied of land. Wat ooit begon in de koloniale tijden duurt vandaag nog steeds voort. Alleen zijn de hoofdrolspelers vandaag anders.

Bij de grote regionale conflicten in Afrika speelde controle over grondstoffen een belangrijke rol. Net als bij de oorlogen in Afghanistan en Irak. Met de opkomst van nieuwe grootmachten als China en India zal de race om de natuurlijke rijkdommen alleen maar toenemen. Gelukkig is er ook steeds meer aandacht voor het feit dat de exploitatie van grondstoffen de bevolking van het land ten goede moeten komen. Ngo’s voeren al jaren campagnes rond dit thema. Maar ook bedrijven en politici krijgen steeds meer oog en oor voor dit cruciale gegeven. Als de wereldgemeenschap echt werk wil maken van armoede de wereld uit helpen tegen 2015, zou vooral werk gemaakt moeten worden van toezicht op waar de opbrengsten van natuurlijke rijkdommen naar toe gaan.

Lees op deze pagina enkele voorbeelden van het gevecht om grondstoffen.